← Alle dossiers
Gaswinning Groningen
Zestig jaar gasbaten, decennia bevingsschade en een ereschuld
De parlementaire enquetecommissie-Van der Lee concludeerde in 2023 dat de belangen van Groningers decennialang structureel zijn genegeerd. Tegenover ruim 360 miljard euro aan gasbaten staan ruim 13 miljard euro aan schadeherstel en versterking — en een onafgeronde operatie.
KGG · Ministerie van Klimaat en Groene Groei →/ 02 — De rekening
€ 13,0 mrd
gereserveerd voor schadeherstel en versterking (Nij Begun, 2023)
/ 03 — Het dossier
Op 24 februari 2023 presenteerde de parlementaire enquetecommissie aardgaswinning Groningen onder voorzitterschap van Tom van der Lee haar eindrapport Groningers boven gas (Kamerstuk 35561). De hoofdconclusie: de belangen van bewoners zijn structureel ondergeschikt gemaakt aan die van de Staat, Shell en ExxonMobil (NAM). De commissie kwalificeerde dit als een ereschuld.
Tegenover ruim 360 miljard euro aan cumulatieve gasbaten sinds 1963 staat een schadeherstel- en versterkingsoperatie die in 2024 door de Algemene Rekenkamer werd gevolgd. In het rapport Schadeherstel en versterking Groningen (mei 2025) constateerde de Rekenkamer dat de uitvoering via het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) en de Nationaal Coordinator Groningen (NCG) trager verloopt dan beloofd onder het vervolgprogramma Nij Begun.
Het kabinet-Rutte IV reserveerde in 2023 circa 22 miljard euro aan aanvullende middelen voor versterking, schadeherstel en toekomst van de regio, waarvan circa 13 miljard euro direct toerekenbaar is aan het schade- en versterkingsspoor. De aardbeving in Huizinge (2012, kracht 3,6) geldt als keerpunt; pas in 2018 besloot minister Wiebes de winning versneld af te bouwen. In oktober 2023 werd het Groningenveld definitief gesloten.
/ 04 — Bronnen
- 01Groningers boven gas — eindrapport parlementaire enquete↗Tweede Kamer2023-02-24
- 02Schadeherstel en versterking Groningen: voortgang en invoering van Nij Begun↗Algemene Rekenkamer2025-05-21
- 03Boek 1 — Groningers boven gas (PDF)↗Tweede Kamer2023-02-24