Vrachtwagenheffing

Met de vrachtwagenheffing wordt bijgedragen aan een duurzaam en innovatief wegvervoerssysteem. Dit wordt gedaan door het uitvoeren van een heffingssysteem waarbij betaald wordt per gereden kilometer door het toepassen van de principes ‘de gebruiker respectievelijk de vervuiler betaalt’ en het geven van een stevige impuls aan de transitie naar een duurzaam en innovatief wegvervoerssysteem. De subdoelstellingen zijn als volgt geformuleerd: 1. Bijdragen aan een gelijk internationaal speelveld voor het wegvervoer, doordat vanaf de start van de heffing binnen- en buitenlands wegvervoer hetzelfde betaalt voor het gebruik van de Nederlandse weg; 2. Continu bijdragen aan een schoner vrachtwagenpark; 3. Continu bijdragen aan de doelstelling van een emissievrije wegvervoerssector in 2050; 4. Continu bijdragen aan efficiënter gebruik van de weg door wegvervoer. De maatregelen voor verduurzaming en innovatie zijn vastgelegd in een meerjarenprogramma (terugsluis) dat op 4 oktober 2024 naar de Tweede Kamer is gestuurd. De vrachtwagenheffing start op 1 juli 2026. Het programma Vrachtwagenheffing wordt uitgevoerd in vier fasen: 1) De beleidsfase is afgerond in 2018. 2) De wetgevingsfase en de voorbereidingsfase zijn gestart in 2019. In maart 2022 is het wetsvoorstel dat is gemaakt, aangenomen door de Tweede Kamer. In juli 2022 is dit wetsvoorstel goedgekeurd door de Eerste Kamer en 23 december 2022 is de Wet Vrachtwagenheffing gedeeltelijk in werking getreden. In 2024 is er een wijzigingswet opgesteld om (o.a. door EU regelgeving) het tarief CO2-uitstoot afhankelijk te maken. De wijzigingswet is in 2025 behandeld en goedgekeurd door de Tweede en Eerste Kamer. 3) De realisatiefase is op 1 januari 2023 van start gegaan. In deze fase worden organisaties, processen en systemen klaargemaakt voor de registratie van de afgelegde kilometers en het innen van de heffing. Deze taken worden uitbesteed bij meerdere private partijen. Het toezicht en handhaving is in beheer bij RDW, ILT en CJIB. 4a) De exploitatiefase van het heffingssysteem start na besluit van de minister met het daadwerkelijk innen van de vrachtwagenheffing (1 juli 2026). Op dat moment is de realisatiefase afgerond. 4b) De netto opbrengsten van de Vrachtwagenheffing wordt via subsidies teruggesluisd voor de verduurzaming en innovatie van de vervoerssector (subsidieregelingen in uitvoering door RVO). Meer informatie is beschikbaar op de website https://www.vrachtwagenheffing.nl. Deze rapportage richt zich alleen op fase 3: de realisatiefase.

Het Nederlandse kabinet heeft in het Regeerakkoord 2017 afgesproken om een vrachtwagenheffing in te voeren. Door de vrachtwagenheffing betaalt het binnenlands en buitenlands vrachtverkeer voor het gebruik van de weg. Deze heffing bestaat al in de landen om ons heen.