Gemeentefonds
Algemene uitkering van Rijk naar 342 gemeenten. Grootste begrotingsfonds. Verdeling via objectief verdeelmodel (inwoners, oppervlakte, sociale structuur).
Jaarlijkse aanpassing via accres-systematiek: gekoppeld aan Rijksuitgaven-groei ("trap op, trap af"). Sinds 2022 gedempt om gemeenten tegen schokken te beschermen.
342 gemeenten (algemene uitkering, gedecentraliseerde uitkeringen, specifieke uitkeringen)
Jaarlijks via begrotingshoofdstuk B van de Rijksbegroting (Memorie van Toelichting, mei → Prinsjesdag-september). Realisatie verantwoord op Verantwoordingsdag (mei t+1) met AR-oordeel.
Algemene uitkering van Rijk naar 12 provincies. Zelfde systematiek als Gemeentefonds maar kleiner in omvang.
Vrije uitkering van het Rijk aan de drie openbare lichamen in Caribisch Nederland: Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Functionele equivalent van het Gemeentefonds voor de BES-eilanden.
- https://wetten.overheid.nl/BWBR0007252 ↗
- https://www.rijksfinancien.nl/memorie-van-toelichting/2026/OWB/B ↗
- https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/financien-gemeenten-en-provincies/gemeentefonds ↗