← /01 Ministeries
Hoofdstuk X · Ministerie

Ministerie van Defensie

Krijgsmacht van Nederland: bescherming van het grondgebied, bondgenootschappelijke verdediging (NAVO) en internationale crisisbeheersing.

Foto van Dilan Yesilgoz-Zegerius
Minister
sinds feb 2026
/ 02 — Kerngetallen
Uitgaven 2025
€ 12,2 mrd
Ontwerpbegroting
Verplichtingen 2025
€ 13,3 mrd
Ontvangsten 2025
€ 245,4 mln
FTE 2024
74.333
kerndepartement
+6,2% sinds 2020
FTE, 2023 → 2024
Bron: JBR Tabel 35 · kerndepartement excl. ZBO's en agentschappen
69.990
2023
74.333
2024
/ KPI's — Bedrijfsvoering & beleid (2024)

Niet-financiële prestatie-indicatoren: de harde Rijks-normen (rechtmatigheid, onvolkomenheden, Roemer-inhuur, diversiteit) plus de beleidsinhoudelijke doelen die dit ministerie zelf in de Memorie van Toelichting noemt. Groen = binnen norm · oranje = aandachtspunt · rood = overschreden · grijs = context.

/ Bedrijfsvoering (Rijks-brede normen)
Rechtmatigheidsfouten
· overschreden
1,8%
Norm/doel: < 1%

Veruit hoogste fouten-score Rijksbreed; grote inkoop-onrechtmatigheden door urgente wapenprogramma's.

Verantwoordings­onderzoek 2023 ↗
Onvolkomenheden AR
· overschreden
5
Norm/doel: 0

Algemene Rekenkamer constateerde 5 onvolkomenheden (materieel, IT, inkoop, interne beheersing, personeel).

Rekenkamer 2023 ↗
Vrouwen in topschalen
· overschreden
22%
Norm/doel: 50% in 2025

Defensie heeft laagste vrouwenaandeel in topschalen Rijksbreed.

JBR 2024 ↗
/ Beleid (doelstellingen uit MvT)
NAVO-norm 2% BBP
· binnen norm
2,05%
Norm/doel: 2,0%

NL bereikt in 2024 structureel de NAVO-norm voor defensie-uitgaven. Sinds 2022 sterk opgelopen.

NAVO ↗
Inzetbaarheid materieel
· overschreden
63%
Norm/doel: 75%

Aandeel wapensystemen dat operationeel inzetbaar is. Tekort aan onderdelen en onderhouds­capaciteit.

Vacatures militair
· overschreden
9%
Norm/doel: < 5%

Onvervulde militaire functies. Werving + behoud blijft kritische uitdaging.

F-35 leveringen
· context
36 / 52
Norm/doel: 52 in 2028

Geleverde F-35A gevechtstoestellen uit het totale NL-programma.

Defensie ↗

Specifieke cijfers per ministerie uit Verantwoordingsonderzoek Algemene Rekenkamer, JBR 2024 en departementaal jaarverslag.

/ 04 — Onderdelen & uitvoerders

Dienstonderdelen vallen juridisch binnen het ministerie maar hebben eigen DG en organisatie (bv. Belastingdienst). Agentschappen zijn uitvoerende onderdelen met een baten-lasten­administratie. ZBO's hebben eigen rechtspersoon en bestuur — UWV, SVB, Kadaster, DNB. Daarnaast per ministerie: sociale fondsen, staatsdeelnemingen, externe RTO's en begrotingsfondsen.

/ Dienstonderdelen
3 onderdelen · 20.400 fte (indicatief) · personeelskosten gerapporteerd binnen totaal ministerie
01

Gecentraliseerde ondersteuning: opleiding, gezondheidszorg, catering, transport, infrastructuur, personeelsdiensten. Een van de grootste dienstonderdelen van het Rijk met ruim 16.000 FTE.

16.000
fte
02

Verwerving en levenscyclusmanagement van defensiematerieel en IT-systemen. Inkooporganisatie achter de miljardenaankopen (F-35, onderzeeboten, tanks). Ongeveer 2.500 FTE.

2.500
fte
03

Kerndepartement van Defensie met SG en CDS. Beleid, aansturing operaties en financiën. Rond 1.900 FTE.

1.900
fte

Dienstonderdelen rapporteren FTE in jaarverslagen maar hebben geen eigen JBR-regel. Personeelskosten zijn pro-rata geschat op basis van het ministerie-brede gemiddelde per FTE (—) — niet uit aparte jaarrekeningen.

/ Agentschappen
1 agentschap · 819 fte · € 61,8 mln pers. kosten · gemiddeld € 75 dzd per fte (2024)
01

Verzorgt de catering en bedrijfsrestauratie voor Defensie op kazernes, schepen en bij oefeningen.

819
fte
Bron agentschappen: Agentschappen in Beeld 2009–2024.
Bron ZBO's: ZBO's in Beeld 2014–2024 (rijksfinancien.nl).
/ 05 — Begrotingsartikelen (uitgaven 2025)
  1. 01
    Art 1
    Inzet

    Uitgaven voor operationele inzet van de krijgsmacht in binnen- en buitenland.

    € 2,0 mrd
  2. 02
    Art 3
    Koninklijke Landmacht

    Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Landmacht.

    € 2,0 mrd
  3. 03
    Art 10
    Apparaat kerndepartement

    Bedrijfsvoering van het kerndepartement: salaris, huisvesting, ICT en ondersteunende diensten.

    € 1,9 mrd
  4. 04
    Art 8
    Defensie Ondersteuningscommando

    Ondersteunende dienstverlening aan de krijgsmacht zoals personeelszorg, gezondheidszorg en vastgoed.

    € 1,7 mrd
  5. 05
    Art 2
    Koninklijke Marine

    Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Marine.

    € 1,2 mrd
  6. 06
    Art 4
    Koninklijke Luchtmacht

    Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Luchtmacht.

    € 1,0 mrd
  7. 07
    Art 7
    Commando Materieel en IT

    Materieelverwerving en IT-ondersteuning voor de krijgsmacht via het Commando Materieel en IT.

    € 864,1 mln
  8. 08
    Art 5
    Koninklijke Marechaussee

    Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Marechaussee, onder meer voor grensbewaking.

    € 747,9 mln
  9. 09
    Art 12
    Nog onverdeeld

    Gereserveerde middelen die bij Miljoenennota nog niet aan een specifiek beleidsdoel zijn toegekend.

    € 466,2 mln
  10. 10
    Art 9
    Algemeen

    Algemene, niet aan een specifiek krijgsmachtdeel toe te rekenen defensie-uitgaven.

    € 258,8 mln
  11. 11
    Art 11
    Geheim

    Geheime uitgaven (inhoud niet openbaar toegankelijk).

    € 19,2 mln
  12. 12
    Art 13
    Bijdrage aan Defensiematerieelbegrotingsfonds

    Overboeking naar het Defensiematerieelbegrotingsfonds voor meerjarige materieelinvesteringen.

    € 0